Kiedy dziecku można zrobić testy alergiczne? Najważniejszym czynnikiem decydującym o czasie wykonania testów alergicznych u dziecka jest rodzaj zastosowanego badania oraz wiek i stan zdrowia małego pacjenta. Najwcześniej możliwe są testy alergiczne z krwi – od 6. miesiąca życia. Testy skórne punktowe najczęściej wykonuje się od 3.-4. roku życia, choć niekiedy można je rozważyć wcześniej, przy ograniczonej wiarygodności. Szczegółowe wytyczne znajdziesz w poniższych sekcjach.
Testy alergiczne z krwi – od kiedy?
Testy alergiczne z krwi (diagnostyka serologiczna IgE) można wykonać u dziecka już od 6. miesiąca życia, niezależnie od wieku, ponieważ nie wymagają współpracy pacjenta i są bezpieczne również dla niemowląt. Zaleca się ich stosowanie zwłaszcza u dzieci do 3. roku życia, ze względu na dominację alergii pokarmowych w tej grupie wiekowej i większą wiarygodność wyników w porównaniu z testami skórnymi [1][3][4][5][7]. Testy z krwi polegają na oznaczeniu poziomu swoistych przeciwciał IgE, co pozwala na wczesną i precyzyjną diagnostykę alergii IgE-zależnych [2][3]. Nowoczesne testy molekularne, takie jak ALEX, umożliwiają diagnostykę w każdym wieku, nawet u noworodków, i analizę szerokiego panelu alergenów [3].
Testy skórne punktowe – wiek i ograniczenia
Standardowo testy skórne punktowe zaleca się dzieciom od 3.-4. roku życia. Są one bardziej wiarygodne u dzieci starszych z uwagi na dojrzalszy układ odpornościowy oraz konieczność odpowiedniej współpracy – test wymaga, aby dziecko przez około 15 minut pozostawało w bezruchu [2][4][6][8]. Teoretycznie testy można wykonywać nawet od 2. miesiąca życia, ale w tej grupie wiekowej cechują się niską czułością na alergeny pokarmowe i są rzadko stosowane [6]. U dzieci poniżej 3. roku życia preferuje się testy z krwi z powodu wyższej wartości diagnostycznej i mniejszego obciążenia organizmu [1][2][5].
Testy skórne mają ograniczoną przydatność w przypadku obecności zmian skórnych oraz u dzieci przyjmujących leki antyhistaminowe, które trzeba odstawić przed badaniem [3][6]. Ryzyko ciężkich reakcji (anafilaksja) stanowi także przeciwwskazanie do ich przeprowadzenia [1][5][6][9].
Kiedy wykonać testy – wskazania kliniczne
O wykonaniu testów alergicznych decydują przede wszystkim objawy kliniczne. Wskazaniem są powtarzające się objawy skórne (wysypka, pokrzywka, atopowe zapalenie skóry), dolegliwości ze strony układu oddechowego (nieżyt nosa, kaszel, duszność) lub przewodu pokarmowego (biegunka, wymioty, krew w kale) [1][3]. Dodatkowymi wskazaniami jest występowanie alergii w rodzinie, ponieważ czynniki genetyczne silnie predysponują do rozwoju alergii u dzieci [1][5][6][9].
Optymalne powtórzenie testów zaleca się co 6-12 miesięcy u dzieci już zdiagnozowanych jako alergicy, aby monitorować przebieg alergii i ewentualną zmianę profilu uczuleń [4].
Rodzaje testów alergicznych stosowanych u dzieci
W diagnostyce alergii stosuje się kilka metod dostosowanych do wieku i możliwości małego pacjenta. Testy skórne obejmują: testy punktowe, naskórkowe płatkowe, śródskórne oraz testy prowokacyjne. Testy z krwi to głównie oznaczenia swoistych przeciwciał IgE [2][3]. Testy molekularne, jak ALEX, są dostępne od wieku niemowlęcego i oferują szerokie możliwości wykrywania uczuleń [3].
Wybór metody diagnostycznej zależy od wieku, rodzaju objawów oraz możliwości współpracy dziecka z personelem medycznym [4].
Podsumowanie: kiedy zrobić testy alergiczne dziecku?
Najwcześniejszą opcją są testy alergiczne z krwi, możliwe już od 6. miesiąca życia. Stanowią preferowaną metodę diagnostyki u najmłodszych, zwłaszcza poniżej 3. roku życia, z powodu lepszej wiarygodności. Testy skórne polecane są dzieciom od 3.-4. roku życia, jednak w wybranych sytuacjach można rozważyć ich wcześniejsze wykonanie, mając na uwadze obniżoną czułość wyników i konieczność ścisłej obserwacji objawów. Rozwój technik molekularnych stwarza możliwości rozpoznania uczuleń nawet u niemowląt. Zawsze o wyborze i typie testów powinien decydować lekarz w oparciu o obraz kliniczny dziecka i indywidualne wskazania [1][2][3][4][5][6][7][8][9].
Źródła:
- https://www.alab.pl/centrum-wiedzy/diagnostyka-alergii-u-dzieci/
- https://dimedic.eu/pl/wiedza/testy-alergiczne-u-dzieci-od-jakiego-wieku-jaka-cena
- https://badamydzieci.pl/porady/alergie/testy-alergiczne-u-dzieci-od-jakiego-wieku/
- https://laboratorium.info.pl/w-jakim-wieku-mozna-zaczynac-diagnostyke-alergii-i-jakie-wybrac-testy/
- https://diag.pl/pacjent/artykuly/diagnostyka-serologiczna-alergii-najmlodszych/
- https://www.mp.pl/pytania/pediatria/chapter/B25.QA.7.1.11.
- https://www.testdna.pl/alergia/testy-alergiczne/testy-alergiczne-dla-dziecka/
- https://emotopic.pl/porady/skorne-testy-alergiczne-u-dzieci/
- https://pulsmedycyny.pl/medycyna/alergologia/testy-alergiczne-wykonane-przed-ukonczeniem-4-roku-zycia-sa-niewiarygodne/
AktivKids.pl to portal o rozwoju i zdrowiu dzieci dla rodziców, którzy cenią rzetelną wiedzę podaną bez zbędnych ozdóbek. Łączymy ekspertyzę specjalistów z praktyką codziennego rodzicielstwa – piszemy o tym, co faktycznie działa, nie o tym, co brzmi pięknie w teorii. Żadnych rewolucji ani cudownych metod, tylko sprawdzona wiedza, zdrowy rozsądek i szacunek dla tego, że rodzicielstwo jest wystarczająco trudne bez dodatkowej presji idealności.